{"id":3259,"date":"2025-05-07T15:11:49","date_gmt":"2025-05-07T13:11:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/1945-1950\/"},"modified":"2025-12-02T22:43:04","modified_gmt":"2025-12-02T21:43:04","slug":"1945-1950","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/1945-1950\/","title":{"rendered":"1945 – 1950"},"content":{"rendered":"\n
\n
\n
\"This<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n

Foto Summer 1945 \u2013 Grouss R\u00ebmgesinn um Kergen-Familljebauerenhaff zu Saassel fir de klenge Brudder J\u00e4ngi Kergen vun der Ost-Front w\u00ebllkommen ze heeschen. De Pierre Schon an der M\u00ebtt vun der zweeter Rei am w\u00e4issen, niewent sengem Resistenzler-Kolleeg Pierre Kergen, \u00ebmgi vum Eug\u00e8ne Kremer, de Kosengen Hub a Franz Conzemius, dem Jany an dem Norb Morn, dem Ren\u00e9 a Roger Martin an nach villen anere Fr\u00ebnn aus der Resistenz aus dem Norden. \u00a9 L.P.P.D <\/p>\n\n

D\u2019Europa an Tr\u00fcmmer<\/h2>\n\n

W\u00e9i Nazi-D\u00e4itschland den 8. Mee 1945 kapitul\u00e9iert huet, louch e groussen Deel vun Europa an Tr\u00fcmmer. Zu L\u00ebtzebuerg waren ongef\u00e9ier en Dr\u00ebttel vun de Stroossen, Br\u00e9cken a Wunnhaiser zerst\u00e9iert \u2013 nach vill m\u00e9i am Norden, wou d\u00e9i wierklech hefteg K\u00e4mpf stattfonnt haten. Et gouf Liewensm\u00ebttelknappheet a Ration\u00e9ierung war ugesot. W\u00e4rend dem Krich waren ongef\u00e9ier 4.000 Leit aus L\u00ebtzebuerg deport\u00e9iert ginn, dor\u00ebnner ronn 2.000 politesch Prison\u00e9ier \u2013 vill dovu goufen an d\u2019G\u00e9igend bruecht, d\u00e9i haut zu Polen geh\u00e9iert. Si missten elo e Wee fannen, fir nees heem ze kommen. Millioune vu Fl\u00fcchtlingen a Prison\u00e9ier waren \u00ebnnerwee, ouni M\u00e9iglechkeet hir Famillen ze inform\u00e9ieren, ob si nach gelieft hunn oder w\u00e9ini si ukomme g\u00e9ifen. Anerer si viru Gefor gefl\u00fccht \u2013 zum Beispill Millioune vun d\u00e4itschen Zivilisten, d\u00e9i virun der sowjettescher Rouder Arm\u00e9i gefl\u00fccht sinn. <\/p>\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n

Foto uewe l\u00e9nks: \u00a9 ANLux FD005-10-002. 24. Mee 1945. Riets: \u00cblwen (Troisvierges) \u2013 Botzaktioun den 31. Januar 1945 no der Offensive vun der 90. US-Infanteriedivisioun, d\u00e9i d\u2019d\u00e4itsch Truppen zer\u00e9ckgedr\u00e9ckt huet. Foto: \u00a9 ANLux 005-01-022 <\/p>\n\n

De Pierre ass am fr\u00e9ie Februar 1945 nees op de Familljebauerenhaff zer\u00e9ckkomm. Hie war 30 Joer al, a nom f\u00ebnnefj\u00e4regen Zweete Weltkrich hat hien n\u00e4ischt m\u00e9i, ausser een Hiem um R\u00e9ck. Awer hie war dankbar, iwwerlieft ze hunn. W\u00e9i hien am Abr\u00ebll 1943 virun der Gestapo gefl\u00fccht war, hat d\u00ebs de Bauerenhaff gestiermt a seng Kleeder, s\u00e4i V\u00eblo a seng Spuerbicher konfisz\u00e9iert. Seng reschtlech Kleeder hat hien duerno un alli\u00e9iert Pilote ginn, deenen hie gehollef huet, fir datt si sech als Ziviliste k\u00ebnne besser ausginn. Well hie gefillt huet, datt hien an deene schwierege Jore vill opginn hat, huet de Pierre un d’ International Roud Kr\u00e4iz geschriwwen \u2013 seng Moosse b\u00e4igeluecht \u2013 a gefrot, ob si him vl\u00e4icht k\u00e9inte mat e b\u00ebsse Kleedung aush\u00ebllefen. <\/p>\n\n

Nach \u00ebmmer ginn anerer vir<\/h2>\n\n

An de M\u00e9int drop huet de Pierre Schon vill Z\u00e4it a Kraaft an d\u2019H\u00ebllefsaarbechten fir d\u2019Fl\u00fcchtlingen invest\u00e9iert. Hie war eng gener\u00e9is Persoun, eng humanit\u00e4r Pers\u00e9inlechkeet, d\u00e9i natierlech dorop aus war, deenen ze h\u00ebllefen, d\u00e9i an der Nout waren, w\u00e9i seng Erfarungen aus dem Krich gewisen hunn. L\u00ebtzebuerg, am H\u00e4erz vu Westeuropa, ass zu enger Destinatioun fir vill Fl\u00fcchtlingen a Vertrieder ginn, d\u00e9i virun der Verw\u00fc\u00fcstung vum Krich gefl\u00fccht waren. <\/p>\n\n

Hien huet de Fl\u00fcchtlingen, d\u00e9i zu L\u00ebtzebuerg ukomm sinn, gehollef, andeem hien hinnen \u00cbnnerdaach, Iessen an aner wichteg Servicer w\u00e9i Wunnraum an Integratiounsh\u00ebllef ugebueden huet iwwer s\u00e4in aktive B\u00e4itrag zu Beweegunge w\u00e9i dem L\u00ebtzebuerger Roude Kr\u00e4iz an dem Fl\u00fcchtlingsh\u00ebllefszentrum . Hie war och fir de C.I.C. aktiv a huet, w\u00e4rend der G\u00e9igenoffensiv, Fl\u00fcchtlingskonvoien an d’Belsch geleet an d\u2019Botschaft zu Br\u00e9issel besicht, fir Pabeieren an d’Reih ze br\u00e9ngen. Hien huet enk mat der F.F.I. (vereent frans\u00e9isch Resistenz) zesummegeschafft, fir frans\u00e9isch Krichsgefaangener nees heemzef\u00e9ieren. Op der Urkunde, d\u00e9i seng Leeschtunge beschreift, w\u00e9i hien s\u00e4in Ordre vun der Resistenzmedail kritt huet, gouf hie fir seng H\u00ebllefsaarbecht gelueft a gouf als \u201eSchl\u00ebsselfigur am Betrib vun zivillen a milit\u00e4resche Fl\u00fcchtlingszenteren\u201c beschriwwen. <\/p>\n\n

Eng kuerz Begegnung \u2013 David a Goliath<\/h2>\n\n

Net vill Resistenzler k\u00ebnne soen, datt si den Hermann G\u00f6ring, de President vum Nazi-Parlament (Reichstag), Gr\u00ebnner a Chef vun der m\u00e4chteger d\u00e4itscher Loftwaff, a design\u00e9ierten Nofolger vum Hitler bis Abr\u00ebll 1945, offensichtlech gesinn an iwwerlieft hunn.<\/p>\n\n

De Camp Ashcan<\/a> gouf vum US-Milit\u00e4r am Mee 1945 am Palace Hotel zu Munneref (dat z\u00e4itweis luxuri\u00e9is Spa-Hotel zu L\u00ebtzebuerg) ageriicht. Den Hotel huet als tempor\u00e4ren Iwwerwaachungs- a Festhalezentrum fir h\u00e9ich-rang\u00e9iert Nazi-Funktion\u00e9iere ged\u00e9ngt, no hirer Festnam duerch d\u2019Alli\u00e9iert an D\u00e4itschland. \u00cbnnert deenen, d\u00e9i zu Ashcan festgehale goufen, waren den Hermann G\u00f6ring, de Joachim von Ribbentrop, de Karl D\u00f6nitz a vill aner. D\u2019Befroen zu Ashcan waren Deel vum Informatiounsorgan virun den N\u00fcrnberger Prozesser, d\u00e9i am November 1945 ugefaangen hunn.<\/p>\n\n

G\u00e9int Enn vum Fr\u00e9ijoer huet de Pierre Schon den Hermann G\u00f6ring am Gaart ronder\u00ebm spads\u00e9iere gesinn, w\u00e9i en d\u2019Sonn genoss huet. Wat dem Pierre besonnesch opgefall ass, war, w\u00e9i gutt gekleet de G\u00f6ring war an datt en ouni Zweifel entspaant a sech mat engem Laachen am Gesicht gewisen huet. De Pierre hat d\u00ebse laangen an haarde Krich iwwerliwwert a war elo e fr\u00e4ie Mann. Hei stoung virun him ee vun de Cheffe vun der m\u00e4chteger Nazi-Krichsmaschinerie, d\u00e9i m\u00e9i w\u00e9i v\u00e9ier laang Joer Europa occup\u00e9iert hat a Chaos hannerlooss hat. Et huet bal onwierklech ausgesinn. <\/p>\n\n

\"\"<\/figure>\n\n

Gefaangener vum Ashcan. Hermann G\u00f6ring, ganz vir, an der M\u00ebtt vun der \u00e9ischter Rei. Foto am \u00ebffentleche Ber\u00e4ich, geholl vun der US-Regierung. <\/p>\n\n

G\u00e9int Enn August 1945 goufe de G\u00f6ring an d\u00e9i aner per Fliger op N\u00fcrnberg geflunn, fir si op d\u2019International Milit\u00e4rtribunal virzebereeden, dat am November 1945 ugefaangen huet. De G\u00f6ring, elo ee gudde Riedner a komprom\u00ebsslos, gouf den 1. Oktober 1946 fir all v\u00e9ier Punkte vun der Uklo (Verschwierung fir en aggressive Krich ze f\u00e9ieren, Verbrieche g\u00e9int de Fridden, Krichsverbriechen a Verbrieche g\u00e9int d\u2019M\u00ebnschheet) sch\u00eblleg fonnt an als d’Strof zum Doud duerch Oph\u00e4nke verurteelt. De 15. Oktober huet hien sech a senger Prisongszell selwer \u00ebmbruecht, andeem hie just Stonne viru senger geplangten Exekutioun eng Zyankapsel geschl\u00e9ckt huet. <\/p>\n\n

E grousse Merci an eng Feier fir jiddereen<\/h2>\n\n

Mat dem Enn vum Krich war et elo Z\u00e4it, de Belsch e grousse Merci ze soen an hinnen Dankbarkeet ze erweise fir d\u00e9i H\u00ebllef, d\u00e9i si hire l\u00ebtzebuergesche G\u00e4scht ginn haten \u2013 fir alli\u00e9iert Piloten ze verstoppen an ze h\u00ebllefen, frans\u00e9isch Krichsgefaangener, jonk L\u00ebtzebuerger, d\u00e9i virun der Zwangsrekrut\u00e9ierung an d’Wehrmacht gefl\u00fccht sinn.
<\/p>\n\n

Och am Numm vun de l\u00ebtzebuergesche Maquisarden, d\u00e9i an de B\u00ebschlager gewunnt hunn, vun deenen vill zu Fr\u00e4iheetsk\u00e4mpfer an der belscher Geheimarm\u00e9i gi sinn a Sabotageaktiounen g\u00e9int d\u2019Nazi-Occupanten ausgefouert hunn. <\/p>\n\n

Um Samschdeg, den 1. September 1945, ass e grousse Bus an e puer Autoe vu L\u00ebtzebuerg a Richtung belsch Ardenne gefuer fir eng zwee Deeg laang Rees a Feier. Eng ganz S\u00e4it mam Titel \u201eD\u2019Belsch-L\u00ebtzebuerger Fr\u00ebndschaft\u201c gouf an der Zeitung La Meuse Belge publiz\u00e9iert. <\/p>\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n

Foto uewe l\u00e9nks: W\u00ebllkomm zu Marloie. De Pierre ass an der zweeter Rei, den dr\u00ebtte vu l\u00e9nks. D\u2019Marie-Louise Didier ass di zweet vu l\u00e9nks. Riets: Bus mat de l\u00ebtzebuergesche Fr\u00e4iheetsk\u00e4mpfer. Fotoen \u00a9 N\u00e9ckel Kremer aus sengem Buch vun 1994 Er\u00ebnnerungen un Deemools. <\/p>\n\n

D\u00e9i \u00e9ischt Paus um Samschdeg war owens ee Bal zu Marloie, dem Zentrum vum Reseau vun de Wunnengen dee vum Jean Boever organis\u00e9iert gouf. <\/p>\n\n

De Pierre Schon huet am Numm vun de l\u00ebtzebuergesche Maquisarden geschwat: \u201eVoll Vertrauen hutt Dir eis Asyl ginn, eis de Wee gewisen, fir datt mir de gemeinsame Feind verstoppt k\u00ebnne bek\u00e4mpfen, a zesumme ware mir erfollegr\u00e4ich an hunn d\u2019Zr\u00e9ckkomme vun eise l\u00e9iwe Gefaangenen a Deport\u00e9ierten erreecht. Elo, wou de Krich eriwwer ass, si mir komm fir Iech fir all \u00c4r w\u00e4ertvoll H\u00ebllef Merci ze soen.\u201c <\/p>\n\n

D\u2019Belsch hu begeeschtert applaud\u00e9iert a geruff: \u201eL\u00e9if liewen d\u2019L\u00ebtzebuerger!\u201c D\u00ebsen Owend huet de Pierre Schon der gewielter Sch\u00e9inheet vum Ball e grousse Bouquet Blummen iwwerreecht an hir den traditionelle Kuss ginn. <\/p>\n\n

Sonndesmoiens huet den Abt Heinen aus \u00cblwen, selwer e begeeschterte Member vun der l\u00ebtzebuergescher Resistenz, d\u2019Mass gefeiert, gefollegt vun Nidderlee\u00eb vu Blumme beim Krichsmonument. Den n\u00e4chsten Halt war de \u201eMarloie-Asyl\u201c, w\u00e9i dee Reseau genannt gouf, fir dem Jean Boever an dem Ren\u00e9 Nicolay pers\u00e9inlech fir hir onsch\u00e4tzbar H\u00ebllef Merci ze soen, fir d\u2019Bereetstellung vu Wunnengen an neien Identit\u00e9ite fir iwwer 200 Fl\u00fcchtlingen. <\/p>\n\n

Am Kampf goufen e puer Maquisarden verwonnt a medezinesch H\u00ebllef gebraucht. Dem Dokter Docquier a sengem treien Team, dor\u00ebnner d\u2019Schw\u00ebster Superior Antonia, gouf als n\u00e4chst ee warmen Merci gesot bei engem Besuch am Spidol zu Aye bei Marche-en-Famenne. Si ware besonnesch frou, zwee vun hire fr\u00e9iere Patienten nees ze gesinn, d\u00e9i am Kampf verwonnt gi waren a vun hinne gesond gepfleegt goufen, de Joseph Morn a de Joseph Tholl. D\u00ebs zwee M\u00e4nner sinn dono nees an d\u2019B\u00ebschlager zer\u00e9ckgaang, fir hire Kampf g\u00e9int d\u2019Nazie weiderzef\u00e9ieren. <\/p>\n\n

\"\"<\/figure>\n\n

Foto: Dr. Docquier an seng Equipe. \u00a9 L.P.P.D. <\/p>\n\n

D\u2019M\u00ebttegiesse gouf vun der Famill Boever organis\u00e9iert, duerno war et Z\u00e4it fir er\u00ebm op d\u2019Rees ze goen, d\u00ebs K\u00e9ier a Richtung Ciney, fir der courag\u00e9ierte Famillje Petit an der lokaler Bev\u00eblkerung d\u00e9if Merci ze soen. Beim Agang vun der Stad Ciney, goufen d\u2019L\u00ebtzebuerger Masquisarden vum Buergermeeschter Bodart, enger R\u00ebtsch lokal Autorit\u00e9iten an dem Henin, dem Chef vun der Resistenz, mat enger F\u00e4ndel-Parade fr\u00ebndlech empfaangen. De Buergermeeschter huet annonc\u00e9iert, datt d\u2019Belsch stolz ass, d\u2019L\u00ebtzebuerger Fr\u00e4iheetsk\u00e4mpfer \u00ebnnerst\u00ebtzt ze hunn. De Pierre Schon huet nach eng K\u00e9ier d\u2019d\u00e9if Fr\u00ebndschaftsbanden t\u00ebscht den zwee L\u00e4nner \u00ebnnerstrach, wat mat Riffer vun \u201eL\u00e9if liewe L\u00ebtzebuerg, l\u00e9if liewe d\u2019Belsch\u201c be\u00e4ntwert gouf. Jiddereen huet di zwou Nationalhymne gesongen als Zeeche vu Stolz, Eenheet a Patriotismus. De leschte Stopp war Haut Haversin, wou ee vun de gr\u00e9isste belsche Maquis mat iwwer 100 Fr\u00e4iheetsk\u00e4mpfer war, dor\u00ebnner eng Dose L\u00ebtzebuerger, fir eng weider K\u00e9ier der lokaler Bev\u00eblkerung an der belscher Resistenz Merci ze soen. <\/p>\n\n

“Gielem\u00e4nnchen”<\/h2>\n\n

No dem Krich war et an alle besetzt L\u00e4nner eng kontrovers Fro, w\u00e9i ee mat de Kollaborateure sollt \u00ebmgoen. Den Ausdrock \u201eGielem\u00e4nnchen\u201c (op D\u00e4itsch \u201egiel M\u00e4nner\u201c) gouf vu ville L\u00ebtzebuerger iwwerholl, u sech fir d\u00e9i d\u00e4itsch Nazien am Allgemengen ze beschreiwen, a sp\u00e9ider och fir L\u00ebtzebuerger Kollaborateuren, ofgeleet vun de gielen Uniforme vun der Nazi-Partei. Den Ausdrock k\u00ebnnt och vun de gielen Identifikatiounskaarte (oder Dateie), d\u00e9i no dem Krich benotzt goufen, fir verd\u00e4chteg oder confirm\u00e9iert Kollaborateuren ze mark\u00e9ieren. D\u00e9i Persounen haten \u00ebnnerschiddlech Strofen ze erwaarden, dor\u00ebnner Prisongsstrofen, d\u2019Verweigerung vum Biergerrecht oder sozial Ausgrenzung. <\/p>\n\n

\"\"<\/figure>\n\n

Gielem\u00e4nnchen \u00a9 Phototh\u00e8que de la Ville de Luxembourg. Auteur onbekannt. <\/p>\n\n

D\u00e9i haapts\u00e4chlech l\u00ebtzebuergesch Resistenzgruppen hunn sech am M\u00e4erz 1944 \u00ebnner der Unio\u2019n zesumme geschloss, a si hu prob\u00e9iert eng gew\u00ebsse Reegelung ze erstellen no dem d\u00e4itschen R\u00e9ckzuch, awer ier d\u2019Regierung aus dem Exil zr\u00e9ckkoum, a dat mat der \u00cbnnerst\u00ebtzung vun der amerikanescher Arm\u00e9i. Ouni legal Basis hunn si vill Kollaborateure festgeholl. D\u00ebst huet vl\u00e4icht eng R\u00ebtsch Strofe duerch Selbtsjusstiz verh\u00ebnnert, d\u00e9i an anere L\u00e4nner virkomm sinn, och wann d\u2019Bev\u00eblkerung am Allgemengen nach \u00ebmmer rosen op d\u00e9i festgeholl Kollaborateure war. Nei zu hire politeschen Aktivit\u00e9iten hu Kollaborateuren sech ver\u00e4ntwerte misse fir hir Handlunge g\u00e9int Judden, d\u2019Denonc\u00e9iere vu Resistenzler a verstoppten Zwangsrekrut\u00e9ierten, souw\u00e9i Spionage g\u00e9int d\u2019l\u00ebtzebuergesch Bev\u00eblkerung. <\/p>\n\n

Als Member vun der LPL a sp\u00e9ider vun der Unio\u2019n huet de Pierre Schon direkt nom Krich un der Identifikatioun vu Kollaborateuren deelgeholl. Um Top vu senger L\u00ebscht stoung de Jules, den Informant vun der Gestapo, deen de Betrib vum Pierre, Passeurt\u00e4tegkeet an den Ernest Delosch, ee gemeinsame Passeur, denonc\u00e9iert huet, wat zu sengem Arrest, m\u00e9intlaang Folter a senger Executioun zu K\u00f6ln am Februar 1944 gefouert huet. D\u00ebse Verroder huet och der Marie-Louise Didier, enger anerer patriotescher Resistenzlerin an dem Pierre sengem Reseau vill Leed bruecht a bal s\u00e4i Liewen an dem Konzentratiounslager Ravensbr\u00fcck an Neu-Brandenburg kascht. De Jules ass gefl\u00fccht, fir seng Famill a Frankr\u00e4ich ze besichen, gouf awer bei sengem Retour festgeholl. Am Prisong huet hien sech d\u2019Liewe geholl. <\/p>\n\n

W\u00e4rend an no dem Krich haten d\u2019Resistenzbeweegungen eng gutt Iddi, fir ze best\u00ebmmen, wien d\u00e9i Haaptkollaborateure waren; dat waren d\u00e9i, bei deenen hir Aktiounen zum Arrest, zur Folter a souguer zum Doud vu gefl\u00fcchten Zwangsrekrut\u00e9ierten, frans\u00e9ische Krichsgefaangenen a Resistenzler gefouert haten. De Jules Dominique huet de Pierre fir seng H\u00ebllef gelueft, w\u00e9i hie gehollef huet, zwee vermeintlecht \u201eGestapo-Kollaborateure\u201c an der Belsch ze fannen an ze verhaften: e Feldgendaarm an een, deen fir d\u2019d\u00e4itsch Arm\u00e9i rekrut\u00e9iert huet. D\u2019Belsch Autorit\u00e9iten<\/a> hunn eng streng Linn g\u00e9int d\u2019Kollaboratioun vertrueden, mat ronn 53.000 Persounen, d\u00e9i viru milit\u00e4resche Geriichter stoungen. Dovunner kruten 2.940 d\u2019Doudesstrof, mee bis 1950 goufen n\u00ebmmen 242 Doudesexecutiounen duerch d\u2019Ersch\u00e9isse vollzunn. <\/p>\n\n

Zwielef vun de wichtegste Kollaborateuren zu L\u00ebtzebuerg, vun deene vill dovu no dem Krich an D\u00e4itschland wollten \u00ebnnerdauchen, goufe gefaangen an zer\u00e9ck op L\u00ebtzebuerg bruecht \u2013 dor\u00ebnner och den Damian Kratzenberg, de Gr\u00ebnner vun der VdB. Si goufen zum Doud verurteelt, an de Kratzenberg gouf am Oktober 1946 an der Stad L\u00ebtzebuerg duerch Ersch\u00e9issen higeriicht. E puer vun d\u00ebsen Doudesstrofe goufen nach virum Vollzuch a liewenslaang Prisong \u00ebmgewandelt. Quell: Wikipedia<\/a>. <\/p>\n\n

An de Joren no dem Enn vum Krich goufe 5.721 Persoune <\/a> viru l\u00ebtzebuergeschm\u00ebll Geriichter w\u00e9inst Kollaboratioun mat den Nazien ugeklot. Bal d\u2019Hallschent dovu \u2013 genee 2.275 \u2013 goufe sch\u00eblleg geschwat a verurteelt.De Gustav Simon, den omin\u00e9isen Nazi-Gauleiter (Regiounsleiter), gouf am Mee 1945 am Weste vun D\u00e4itschland vun den Alli\u00e9ierten erfaasst, nodeems hien sech \u00ebnner engem falschen Numm bei Koblenz verstoppt hat. Hie gouf vun de Britte festgehalen a sollt op L\u00ebtzebuerg iwwerfouert ginn, fir sech do w\u00e9inst Krichsverbriechen a Verbrieche g\u00e9int d\u2019M\u00ebnschheet viru Geriicht ze stellen. Awer hie koum am Dezember 1945 \u00ebnner r\u00e4tselhaften \u00cbmst\u00e4nn<\/a> am Prisong vu Paderborn \u00ebm d\u2019Liewen. Eng vun de bekanntste Geschichten iwwer Kollaboratioun betr\u00ebfft de Pierre Pr\u00fcm<\/a>, e l\u00ebtzebuergesche Politiker a Premierminister vu L\u00ebtzebuerg vun 1925 bis 1926. Hie war de Gr\u00ebnner vun der Onofh\u00e4ngeger Nationalpartei (PNI). No der d\u00e4itscher Annexioun vu L\u00ebtzebuerg am Joer 1942 gouf de Pr\u00fcm \u00ebnner der neier Verwaltung zum Buergermeeschter vu Klierf ernannt. No dem Krich gouf hie festgeholl, viru Geriicht gestallt a w\u00e9inst Kollaboratioun verurteelt \u2013 virun allem w\u00e9inst sengen \u00ebffentleche Rieden a senger \u00cbnnerst\u00ebtzung vun der d\u00e4itscher Besatzungspolitik. Hie gouf 1946 verurteelt an huet eng relativ liicht Strof vu v\u00e9ier Joer Prisong kritt \u2013 eppes, wat e puer als ze m\u00ebll betruecht hunn am Verglach zu anere Kollaborateuren.T\u00ebscht 1944 an 1950, w\u00e4rend der sougenannter \u00c9puration (Botz), goufen d\u2019L\u00ebtzebuerger Bierger verflicht, e Formulaire auszef\u00ebllen, deen dacks als \u201equestionnaire de loyaut\u00e9<\/em>\u201c (Loyalit\u00e9itsfroebou) bezeechent gouf. D\u00ebs Formulairen hunn den Autorit\u00e9iten dozou ged\u00e9ngt, d\u2019Verhale vun all Eenzele w\u00e4rend der Nazi-Besatzung ze analys\u00e9ieren. D\u2019\u00c4ntwerten hunn als Basis ged\u00e9ngt, fir Leit an d\u2019Kategorie fir weider Erm\u00ebttlungen, juristesch Prozeduren oder Entlaaschtung anzestufen. Vill vun de Riichter, d\u00e9i iwwer d\u00ebs Dossieren entscheet hunn, ware selwer fr\u00e9ier Membere vun der VdB oder vum Rechtswahrerbund. D\u2019Ironie nom Krich: Vill vun deene Leit, d\u00e9i vermeintlecht Kollaborateure verurteelt hunn, waren eemol selwer mat Nazi-Organisatioune verbonnen. <\/p>\n\n

G\u00e9int Enn vun den 1940er Joren huet d\u2019l\u00ebtzebuergesch Gesellschaft no Stabilit\u00e9it a Vers\u00f6nung gesicht: Amnestiegesetzer goufen ugeholl (besonnesch 1947, 1951 a 1955), fir vill vun de bestroofte Kollaborateuren er\u00ebm an d\u2019Gesellschaft ze integr\u00e9ieren \u2013 als Effort fir national Eenheet ze restaur\u00e9ieren an d\u2019Komplexit\u00e9it vum Liewe w\u00e4rend der Besatzung unzeerkennen.<\/p>\n\n

Direkt nom Krich hat de Pierre Schon d\u2019Gefill gehat, hien h\u00e4tt esou vill fir s\u00e4i Land geaffert \u2013 hien h\u00e4tt all Dag s\u00e4i Liewen iwwer m\u00e9i w\u00e9i v\u00e9ier Joer risk\u00e9iert an dob\u00e4i seng Famill enger permanenter Gefor ausgesat. Hien hat d\u2019Meenung, datt vill Leit, dor\u00ebnner och e puer, d\u00e9i senger Meenung no ze no un den Nazie waren, sech vill m\u00e9i einfach duerch d\u2019Liewe geschloen haten a souguer e Liewen am Wuelstand gefouert hunn. Awer d\u2019Z\u00e4it heelt vill Wonnen, an esou w\u00e9i hien seng Karri\u00e4r opgebaut an eng Famill gegr\u00ebnnt huet, sinn d\u00ebs Gefiller vun Ongerechtegkeet no an no zr\u00e9ckgaangen. Komplex a sensibel, ass d\u2019Kollaboratioun an de Joren nom Krich zu L\u00ebtzebuerg e b\u00ebssen zu engem Tabuthema ginn \u2013 e Sujet, dee vun Historiker w\u00e9ineg behandelt an an der \u00ebffentlecher Diskussioun n\u00ebmme seelen ugeschwat gouf.<\/p>\n\n

Galerie<\/h2>\n\n

D\u2019Groussherzogin Charlotte ass de 14. Abr\u00ebll 1945 zer\u00e9ck op L\u00ebtzebuerg komm a w\u00e9i eng national Figur h\u00e4erzlech empfaange ginn, d\u00e9i zur Vereenegung b\u00e4igedroen huet. W\u00e4rend hirem Exil zu London war si e staarkt Symbol vum l\u00ebtzebuergesche Widderstand, huet iwwer d\u2019BBC Messagen ausgestraalt, d\u00e9i Mut gemaach hunn a sech diplomatesch fir d\u2019Alli\u00e9iert agesat. <\/p>\n\n

\"\"<\/figure>\n\n

\u00a9 Phototh\u00e8que de la Ville de Luxembourg. Auteur onbekannt. <\/p>\n\n

D\u2019Groussherzogin Charlotte tr\u00ebppelt duerch d\u2019Stad L\u00ebtzebuerg, begleet vun hirem Mann, dem Pr\u00ebnz Felix, an hirem Bouf, dem Pr\u00ebnz Jean, deemools Nofollger vum Groussherzog. De Pr\u00ebnz Jean ass 1942 an d\u2019Brittesch Arm\u00e9i agaangen, gouf Lieutenant an den Irish Guards a huet un der Normandie-Invasioun (D-Day) am Joer 1944 deelgeholl souw\u00e9i un der Belsch a l\u00ebtzebuergescher Fr\u00e4iheetsl\u00e9isung. <\/p>\n\n

\n
Weider<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Foto Summer 1945 \u2013 Grouss R\u00ebmgesinn um Kergen-Familljebauerenhaff zu Saassel fir de klenge Brudder J\u00e4ngi Kergen vun der Ost-Front w\u00ebllkommen […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"class_list":["post-3259","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3259","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3259"}],"version-history":[{"count":40,"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3259\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4598,"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3259\/revisions\/4598"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pierre-schon.lu\/lu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3259"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}